Huijer en Van Hees, Wij zijn allemaal migranten: een pleidooi voor Europese openheid

Ter gelegenheid van de Maand van de Filosofie met het thema 'Over de grens' publiceerden 'Denker des Vaderlands' Marli  Huijer en hoogleraar ethiek Martin van Hees een manifest: Wij zijn allemaal migranten: Een pleidooi voor Europese openheid. Zij wisten bovendien 182 academici en bekende Nederlanders te strikken om dit manifest te ondertekenen. Ik ga in dit stuk niet in op de politieke mening voor of tegen vluchtelingenopvang, maar op de vraag wat beide schrijvers verstaan onder 'Europese openheid'.

Openheid?

In onze huidige taal heeft openheid de voorkeur boven geslotenheid. Gebouwen moeten open en transparant zijn. Over alles moet open gesproken kunnen worden. Leed zou verlicht worden door 'je te openen'. Een extravert karakter is fun, een introvert karakter moet worden geopend. Elke goeroe bepleit openheid. Dat de mens toebehoort aan het zijn dat verborgen geschiedt, zich onttrekt en een geheim is, zoals Heidegger zegt, is onbegrijpelijk. Reden genoeg om een pleidooi voor openheid niet voor zoete koek te slikken. Het manifest is een pleidooi voor openheid. De filosofische vraag is: wat versta je onder openheid? En waarom zou openheid de voorkeur verdienen? Bovendien pleiten Huijer en Van Hees niet slechts voor openheid, maar voor Europese openheid. De grens van Europa is echter onduidelijk. De eerste zin van het manifest stelt: "Europa is in
 

Recent

Paul van Tongeren, Nietzsche

Met filosofie beginnen is een hachelijke opgave. Er is geen eenvoudige basis waarmee je kunt starten en vervolgens op voort kunt bouwen. Filosofie is bovendien niet geschikt voor snelle instant-consumptie in hapklare brokken. Inleidingen die zulke fast-philosophy beogen zijn daarom van bedenkelijk gehalte. Een goede inleiding biedt oriëntatiepunten en motiveert tot verder lezen en denken. Om allerlei redenen is Nietzsche al lang het slachtoffer

De tweevoudige nietszeggendheid van Kerstmis

1. De nietszeggendheid van het christendom

a. De nietszeggendheid van de figuur Jezus

Enerzijds de nietszeggendheid van het christelijke verhaal. In enge zin, het vieren van de geboorte van Jezus Christus, Zoon van God. De wetenschap heeft de waarschijnlijkheid van het christelijke verhaal ernstig ondermijnd. De mens is een groepen levende primaat die rechtop loopt en voorzien is van een grote neocortex.

Een kritische blik op Heidegger, Was ist Metaphysik? (deel 3)

De derde paragraaf heet De beantwoording van de vraag. We mogen dus verwachten dat al onze vragen die rezen bij het lezen van de eerste en tweede paragraaf beantwoord zullen worden. Of in ieder geval de vraag van de oratie: 'hoe zit het met het niets?'

Het niets en het zijnde in het geheel

In de vorige paragraaf bleek Heidegger

Een kritische blik op Heidegger, Was ist Metaphysik? (deel 2)

In mijn bespreking van de eerste paragraaf van Heideggers oratie Was ist Metaphysik? bleek dat Heideggers poging om, via een positivistische karakterisering van de wetenschap naar de metafysische vraag, naar het niets over te stappen mislukt. Bovendien kwam ook deze formulering van de wetenschap als betrokken op 'het zijnde - en verder niets' duister voor, aangezien niet duidelijk is wat

Populair

De mens en het economisch totaalbeheer van de aarde

Men houdt hem voor een wagneriaans romanticus, zei Pierre Boulez over Mahler, maar ik hoor bij hem het begin van de hedendaagse klassiek muziek. Van Nietzsche zou hetzelfde gezegd kunnen worden. Een treffend voorbeeld van Nietzsches actualiteit is de beroemde nagelaten notitie 'Die Nothwendigkeit zu erweisen' (KSA 12:10[17], zijn spelling is minder hedendaags). Nietzsche bezint zich op

Een fenomenologie van de hedendaagse klassieke muziek

De hedendaagse klassieke muziek - zoals het onhandig heet - heeft de melodie losgelaten. Met de 'emancipatie van de dissonant' (Schönberg) is ook de luisterervaring veranderd. In het verleden ontstond er nogal eens tumult bij de première van een ongehoord stuk. Le Sacre du Printemps is het bekendste geval. Tegenwoordig hoeft men geen gendarmes op te trommelen om het publiek

Het echte leven

Het thema van de Maand van de Filosofie is dit jaar 'het echte leven'. De nadruk ligt bij de meesten op echt. Zo is het essay getiteld Echte vrienden. In het dagelijks leven horen we: 'Voetbal is voor gecoiffeerde vedetten met gevijlde nagels. Nee, wielrennen is het echte leven', 'Deze roman toont het echte leven', 'Zij kennen elkaar niet alleen

Waarheid als zelfmededeling

God is zintuiglijk niet vast te stellen

Het is tegenwoordig algemeen bekend: God bestaat niet. God kunnen we immers niet horen, niet zien, niet ruiken, niet proeven en niet aanraken. ‘God’ is kortom niet zintuiglijk vast te stellen.

God is intellectueel niet vast te stellen

In sleutelparagraaf 20 van zijn boek Gelatenheid bespreekt Gerard Visser Eckharts preek Quasi stella matutina.