Kurt Flasch, Meister Eckhart. Philosoph des Christentums

Met de titel Meister Eckhart. Philosoph des Christentums maakt Kurt Flasch zijn inzet duidelijk: hij wil Eckhart neerzetten als filosoof en niet als mysticus. Waarom? Omdat Eckhart zichzelf zo neerzet. Geen van zijn werken heeft ‘mystica’ in de naam, maar belangrijker nog: hij maakt herhaaldelijk duidelijk dat hij met filosofische argumenten zijn gedachten, sommige dogma’s en zinnen uit de bijbel wil bewijzen. Hij doet geen beroep op mystieke ervaringen. Flasch verwerkt recente onderzoeken, zodat - zoals wel vaker in zulke gevallen - er grote verschuivingen optreden in de datering van sommige werken. Bovendien gebruikt hij onderzoek naar Eckharts voorgangers (Albertus de Grote en vooral Dietrich von Frieberg), naar zijn tijdgenoten en vooral naar de processtukken. Flasch pleit tegen een voorrang van de Duitse preken. Een filosoof van Eckharts statuur zou zeker in zijn Latijnse werken, geschreven in de preciezere termen die de Latijnse denkcultuur bood, zijn belangrijkste gedachten het nauwkeurigst beargumenteerd hebben. De Duitse preken zijn hierop gebaseerd, zonder nauwgezet alle details en argumenten op te rakelen. Dat lijkt me een zinnige benadering, want bij de preken zit je met allerlei termen (bijv. beeld, godsgeboorte) waar je een uitgewerkte theorie achter vermoedt, die in de preken zelf niet uitgesproken wordt. Flasch bespreekt

Recent

Heidegger, Black Notebooks 1 (GA 94, Überlegungen II-VI [Schwarze Hefte 1931-1938])

In the Black Notebooks Heidegger suggests that having only fragments of the Presocratic philosophers is better than having their entire ‘Collected Works’ including letters, because these seduce us to psychologizing rather than simply thinking it through. (GA94:390 Üb. V 125) The irony is that Heidegger’s Complete Edition is going to comprise more than 100 volumes and is still under way

De rekenende ethiek van Jezus

Eerder (in Nietzsche over Jezus in Der Antichrist) heb ik besproken hoe Nietzsches voorstelling van Jezus van een quasi-boeddhistische preker van innerlijke vrede niet strookt met de historische reconstructie van Jezus als apocalyptisch joodse profeet. Jezus verkondigde de aanstaande komst van de Mensenzoon, een kosmische rechter die over alle mensen zal oordelen. De 'schapen' die gunstig beoordeeld worden komen in het

André van der Braak, Nietzsche and Zen

In his book Nietzsche and Zen. Self-overcoming without a Self (2013) André van der Braak compares the philosophy of Nietzsche with the work of some Zen thinkers. Through the works of Nāgārjuna, Linji, Dōgen en Nishitani he tries to give a new perspective (or multiple perspectives) on Nietzsche. The book is a great work of learning, especially on Zen philosophy.

Paas en Peels, God bewijzen

In hun boek God bewijzen beargumenteren theoloog Stefan Paas en theoloog/filosoof Rik Peels dat het wel degelijk redelijk is om in God te geloven, zelfs als er geen argumenten voor het bestaan van God zijn. De filosoof vraagt routineus wat ze verstaan onder 'God', 'redelijk' en 'geloven'. Onder 'God' verstaan ze 'een wezen dat eindeloos veel machtiger en wijzer is dan

Populair

Etty Hillesum, Het verstoorde leven

In februari 1941 gaat de studente Etty Hillesum (1914-1943) in analyse bij 'handlijnkundige' en jungiaan Julius Spier (1887-1943). Op 9 maart begint ze een dagboek, waaruit Het verstoorde leven (1981, 2002) een selectie biedt. De studente slavistiek schetst zichzelf als een intellectuele maar ook zinnelijke jonge vrouw, die echter ook - niet ongebruikelijk op die leeftijd - tamelijk met zichzelf in

Nietzsches taal van het nihilisme

Het is verleidelijk een filosoof een theorie toe te schrijven, bijvoorbeeld: Nietzsche en zijn theorie van het nihilisme.1 Het trof me, toen ik filosofie ging studeren, dat ik opgezadeld werd met allerlei theorieën over van alles door een waaier aan filosofen, zonder dat gevraagd werd of de een gelijk en de ander ongelijk had, en vooral zonder te duidelijk te maken

De Schrift betwist

De Schrift betwistIn 1997 kwam een bundeling van bijbelcolumns uit die Maarten 't Hart voor de NRC schreef. Deze bundel draagt de titel De Schrift betwist. Wie God verlaat heeft niets te vrezen. In 2002 verscheen deel 2: De Schrift betwist. De bril van God.

Letterlijk

Mikpunt van de columns is de

Gerard Visser, Gelatenheid

In zijn werk weet Gerard Visser altijd academische strengheid met levendige bezieling te combineren. Zijn boek Gelatenheid. Gemoed en hart bij Meister Eckhart (2008) bespreekt bijvoorbeeld enerzijds nauwgezet Aristoteles' leer van het affectieve en anderzijds staat deze bespreking in het teken van een 'bezinning op de voorwaarden van een toekomstige spiritualiteit'. Ter illustratie van het laatste: wanneer Eckhart de eerste

Recente reacties

Het Nieuwe Testament als tekst

Plas, Guillaume
De mythe van Jezus is de meest dwaze en de meest gruwelijke die ooit werd uitgevonden. De eeuwige Am... Lees verder »

Het echte leven

Don
Het baart mij zorgen omdat de wetenschappelijk-technische beheersingsvraagstukken een opheffing bewe... Lees verder »

Het echte leven

Jeroen Kuiper
Uitstekende aanvulling ter verscherping van de impasse. Waarom baart deze zorgen? Lees verder »

Het echte leven

Don
Beste Jeroen, Mooi artikel en ik onderschrijf dit volledig. Het zal echter door wetenschappers op... Lees verder »

Waarheid als zelfmededeling

Don
Helder artikel. Ik moet dat boek van Visser binnenkort maar eens lezen. Het was een beetje aan mijn ... Lees verder »